Risk Değerlendirmesi

Saadet YILMAZ DİNÇER
Kurumsal ISG Yönetimi | İş Geliştirme

“Risk değerlendirmemiz var.” Peki gerçekten var mı? Dosyada imzalı bir risk değerlendirmesi bulunması, işyerindeki risklerin kontrol altında olduğu anlamına gelmez. Asıl soru: dosyada yazanlar sahada gerçekten uygulanıyor mu?

Risk Değerlendirmesi Bir Evrak Değildir

Birçok işyerinde risk değerlendirmesi dosyada mevcut; ancak sahada yapılan iş, kullanılan ekipman, çalışanların uygulamaları ve alınan önlemler dokümandakiyle aynı olmayabiliyor. Risk değerlendirmesi yalnızca hazırlanıp imzalanan bir doküman değil, işyerindeki gerçek risklerin yönetilmesini sağlayan yaşayan bir süreçtir. ÇSGB de risk değerlendirmesinin işyerindeki tüm faktörler dikkate alınarak sistematik biçimde yapılması gerektiğini vurguluyor.

Bir çalışan sahada farklı bir yöntemle çalışıyorsa,
bir makine değişmiş ama risk değerlendirmesine işlenmemişse,
yeni bir ekipman kullanılmaya başlanmışsa,
önlem olarak yazılan uygulama gerçekte yapılmıyorsa…
→ Risk değerlendirmesi hâlâ sadece dosyada kalmış olabilir.

Dosyada Yazan, Sahada da Var mı?

Risk değerlendirmesinde yazan her madde, sahada karşılığını bulmalı:

📄 Dosyada

Makine koruyucularının kullanılması gerektiği yazıyor.

🔍 Sahada

Koruyucu gerçekten mevcut mu?
📄 Dosyada

Kaygan zemin için temizlik ve kontrol tedbiri tanımlanmış.

🔍 Sahada

Bu kontrol gerçekten yapılıyor mu?
📄 Dosyada

KKD kullanımı zorunlu tutulmuş.

🔍 Sahada

Çalışan doğru KKD’yi gerçekten kullanıyor mu?
📄 Dosyada

Forklift-yaya yollarının ayrılması öngörülmüş.

🔍 Sahada

Sahada gerçekten ayrılmış mı?
📄 Dosyada

Periyodik kontrollerin yapılması gerektiği belirtilmiş.

🔍 Sahada

Kontrol tarihleri güncel mi?

İşte burada “dosyada var” ile “sahada uygulanıyor” arasındaki fark ortaya çıkıyor.

Risk Değerlendirmesi Ne Zaman Gözden Geçirilmeli?

Yalnızca sürelerin dolması beklenmez — ama süreler de bellidir:

2 YIL : Çok Tehlikeli İşyeri

4 YIL : Tehlikeli İşyeri

6 YIL : Az Tehlikeli İşyeri

Bunların dışında aşağıdaki durumlarda da risk değerlendirmesi tamamen veya kısmen yenilenir:

EKİPMAN / TEKNOLOJİ DEĞİŞİKLİĞİ
ÜRETİM YÖNTEMİ DEĞİŞİKLİĞİ
İŞ KAZASI
MESLEK HASTALIĞI
RAMAK KALA OLAY

İyi Bir Risk Değerlendirmesi Neye Benzer?

TEHLİKEYİ TANIMLAR → RİSKİ DEĞERLENDİRİR → ÖNLEMİ BELİRLER → UYGULANMASINI SAĞLAR → TAKİP EDER → GÜNCELLENİR

Bu nedenle saha gözlemleri, çalışan görüşleri, ramak kala olaylar, iş kazaları, ekipman değişiklikleri ve yapılan kontroller, risk değerlendirmesinin güncel tutulmasında önemli verilerdir.

Risk değerlendirme ekibinde kimler yer almalı?
İşveren / işveren vekili, İSG profesyonelleri, çalışan temsilcileri, destek elemanları ve işyerindeki faaliyetler ile tehlikeler hakkında bilgi sahibi çalışanların yer alması mevzuatta düzenlenmiştir.

Dosyadaki risk değerlendirmesi tehlikeyi gösterir. Sahadaki uygulama ise o tehlikenin gerçekten kontrol edilip edilmediğini gösterir.

Risk değerlendirmesi dosyada kalmasın. Sahada yaşasın.

Infon OSGB Yanınızda

Risk değerlendirmenizin sahadaki uygulamasını denetlemek, güncel tutmak ve gerçek bir kontrol sürecine dönüştürmek için uzmanlarımızdan destek alabilirsiniz.

Bizimle İletişime Geçin

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Risk değerlendirmesinin sahada uygulanması ve güncellenmesi, işyerinin somut koşulları dikkate alınarak planlanmalıdır. Güncel mevzuat için resmi kaynakların (ÇSGB) takip edilmesi önerilir.